cd; Rje;jpuj;ij
kw;wtHfs; ju KbahJ!
ePahfNt vLj;Jf;nfhs;!
ef;fPud;
''jpj;jpf;Fk; gok; jpd;df; nfhLg;ghH
kJug; gUg;G toq;FthH cdf;Fg;
nghd;Nd> kzpNa. vd;Widg; Gfo;thH
MapDk; gr;irf; fpspNa mNjhghH!
cd;Dld; gpwe;j rpd;d mf;fh
thd tPjpapy; te;J jpupe;J
njd;dq; fPw;Wg; nghd;Dhry; Mbr;
Nrhiy gapd;W rhiyapy; Nka;e;J
thDk; kz;Ze;jd; trj;jpw; nfhz;lhs;!
jr;rd; $Ljhd; cdf;Fr; rjNkh?
mf;fh mf;fh vd;W eP mioj;jha;
mf;fh te;J nfhLf;fr;
Rf;fh kpsfh Rje;jpuk; fpspNa?''
(ghNte;jH ghujpjhrd;)
$z;Lf; fpsp Nrhiyf; fpspiag; ghHj;J 'mf;fh mf;fh' vdf;Fr; Rje;jpuk; Ntz;Lk; vd;W fj;jpf; Nfl;lJ. mjw;Fr; Nrhiyf; fpsp $z;Lf; fpspiag; ghHj;Jg; gjpy; ,Wj;jJ 'mf;fh mf;fh vd;W eP mioj;jhy; mf;fh te;J nfhLf;fr; Rf;fh kpsfh Rje;jpuk; fpspNa?''
ghNte;jH ghujpjhrd; Rje;jpuj;jpd; mUik ngUikia ,e;jf; ftpij tupfspd; %yk; vLj;Jr; nrhy;fpwhH. Rje;jpuk; vd;gJ Rk;kh fpilf;fhJ. mjw;nfd xU tpiy ,Uf;fpwJ. me;j tpiyiaf; nfhLj;jhy; kl;LNk tpLjiy fpilf;Fk;.
,e;j cz;ikia jkpoPo kf;fs; gl;lwpT %yk; gbj;Jj; njupe;J nfhz;bUf;fpwhHfs;. mtHfs; jq;fs; tpLjiyf;Ff; nfhLj;j tpiy kpf mjpfk;. ,Jtiu nkhj;jk; 17>656 Nghuhspfs; jq;fs; ,dpa ,isa capHfis tpLjiyf;fhd Nts;tpj; jPapy; gypnfhLj;Js;shHfs;. RkhH 64>000 nghJ kf;fs; tpLjiyf;fhd Nghupy; ,we;J gl;Ls;shHfs;.
,uhk ,uhtz Aj;jk; 18 khjq;fs; ePbj;jJ. gQ;r ghz;ltH JupNahjdH Aj;jk; 18 ehl;fs; eilngw;wJ. Mdhy; jkpoPoj; jkpoH rpq;fstH NghH gjpndl;L Mz;LfSf;F Nkyhf ele;J tUfpwJ.
fle;j 2002 ngg;utup 22,y; tp.Gypfs; jiytH gpughfuDk; =yq;fh gpujkH uzpy; tpf;fpukrpq;fh ,UtUk; xU NghH epWj;j xg;ge;jk; nra;J nfhz;lhHfs;.
mjidj; njhlHe;J fle;j 15 khjq;fshf Jg;ghf;fpfspd; rj;jk; Xa;e;jpUf;fpwJ. Mfhaj;jpy; ,Ue;J Fz;L kio nghoptJ epWj;jg;gl;Ls;sJ. capH ,og;Gf;fs; jtpHf;fg;gl;Ls;sd. rpq;fs ,uhztj;jpd; NjLjy; Ntl;il> Rw;wp tisg;G> rpj;jputij> rpiwailg;G ngUksT Fiwe;J cs;sJ. kf;fs; nfhQ;rk; epk;kjpg; ngU%r;R tplf; $bajhf cs;sJ.
Mdhy; jkpo; kf;fs; tpUk;Gk; mikjp tho;f;if> ,ay;G tho;f;if ,d;Dk; vl;lhj fdpahfNt ,Uf;fpwJ! NghH epWj;jj;jpdhy; Vw;gl;l mikjpapd; KOg;gaid mtHfs; mDgtpf;f Kbahj epiy Vw;gl;Ls;sJ.
mikjp vd;gJ NghH ,y;iy vd;gjhy; tUtJ kl;Lk; my;y ( “Peace is not merely the absence of war") NghUf;F epue;jukhf tpil nfhLf;fg;gl;L kf;fs; kdjpy;> cs;sj;jpy;> md;whl tho;tpy; Rje;jpuk;> ghJfhg;G %yk; ,aw;ifahf Vw;gLk; kdepiwNt cz;ikahd mikjpahFk;.
NehHNt ehl;bd; mDruizAld; tp.Gypfs; - =yq;fh muR ,uz;L jug;gpdUf;Fk ,ilapy; MW Rw;W mikjpg; Ngr;R thHj;ijfs; jha;yhe;J> NehHNt> ag;ghd;> n[Hkdp Nghd;w ehLfspy; ele;J Kbe;Js;sd.
Mdhy; ,e;j mikjpg; Ngr;R thHj;ijfspd; NghJ vLf;fg;gl;l KbTfs; Vl;Lr; Riuf;fhahfNt ,Ue;J tUfpd;wd. KbTfis mKy;gLj;j cUthf;fg;gl;l cg FOf;fs; Nghjpa rl;l tY ,y;yhj fhuzj;jhy; nray; ,oe;J tpl;ld.
cg FOf;fspd; nray; ,d;ikiaf; fhuzk; fhl;b tp.Gypfs; mikjpg; Ngr;R thHj;ijapy; <LgLtij fle;j Vg;gpuy; khjk; jw;fhypfkhf ,ilepWj;jk; nra;jhHfs;.
tl-fpof;fpd; kPs; fl;likg;G> kWtho;T ,uz;ilAk; Jupj nfjpapy; ifahsf; $ba gyk; tha;e;j xU ,ilf;fhy murpay;-epHthf mikg;G murpay; ahg;Gf;F ntspNa cUthf;fg;gl Ntz;Lk; vd;w Nfhupf;ifia tp.Gypfs; Kd; itj;jhHfs;.
gpujkH uzpy; tpf;fpukrpq;fh ve;j mikg;ngd;whYk; mJ murpay; ahg;Gf;F cl;gl;ljhfNt ,Uf;f Ntz;Lk; vdf; $wp tl-fpof;F kPs; fl;likg;G kW tho;tpw;F nghWg;ghf %d;W cg FOf;fis cUthf;Fk; Nahridia Kd; itj;jhH. ,jidg; tp.Gypfs; epuhfupj;J tpl;lhHfs;.
tp.Gypfs; murpay; ahg;Gf;F mg;ghw;gl;l xU ,ilf;fhy epHthf rig Ntz;Lk; vd;fpwhHfs;. mnjy;yhk; KbahJ. murpay; ahg;Gf;F cl;gl;l mikg;G xd;iwj;jhd; murpdhy; cUthf;f KbAk; vd gpujkH uzpy; tpf;fpukrpq;fh ifia tpupf;fpwhH.
,e;j epiyapy; ag;ghdpy; fle;j A+d; khjk; 10 Mk; ehs; ele;j =yq;fhtpw;F cjtp toq;Fk; ehLfspd; khehl;il tp.Gypfs; Gwf;fzpj;jhHfs;.
me;j khehl;by; tp.Gypfis vg;gbAk; fye;J nfhs;s itf;f ag;ghd;> NehHNt> mnkupf;fh> INuhg;gpa xd;wpak; vLj;j Kaw;rpfs; ntw;wp ngwtpy;iy.
jkpoHfsJ jhaf G+kpahd jkpoPok; ,d;W xU jpwe;jntsp rpiwr;rhiyahff; fhl;rpaspf;fpwJ.
jkpoHfsJ ghuk;gupa G+kpahd aho;g;ghzf; Flhehl;il 40>000 vz;zpf;if nfhz;l rpq;fs ,uhZtk; Mf;fpukpj;J epw;fpwJ. nkhj;j epyg;gug;gpy; (999 rJu iky; my;yJ 2>587 r.fpkP.) 144.15 r.fpkP. epyg;gug;ig rpq;fs ,uhZtk; mjpTaH ghJfhg;G tiyakhfg; gpufldg;gLj;jpAs;sJ.
NghH epWj;j xg;ge;jj;jpd;gb rpq;fs ,uhZtk; 160 ehl;fspy; jkpo; kf;fsJ tPLfs;> topghl;Lj; jyq;fs;> gs;spf;$lq;fs; kUj;Jtkidfs; kw;Wk; nghJf; fl;blq;fspy; ,Ue;J ntspNawp ,Uf;f Ntz;Lk;.
Mdhy; rpq;fs ,uhZtk; mg;gbr; nra;atpy;iy. ghJfhg;igf; fhuzk; fhl;b mjpTaH ghJfhg;Gg; gFjpfspy; ,Ue;J ntspNaw ,uhZtk; tplhg;gpbahf kWj;J tUfpwJ.
,e;j caH ghJfhg;G tiyaj;Jf;Fs; 25>525 tPLfs;> 300 gs;spf;$lq;fs;> 275 topghl;Lj; jyq;fs;> 25 Kf;fpa rhiyfs; mfg;gl;Ls;sd.
,jdhy; ,e;j epyg;gug;gpy; tho;e;j 30>388 FLk;gq;fspy; 67 fpuhk NrtfH gFjpfisr; NrHe;j 24>178 FL:k;gq;fs; jq;fs; nrhe;j tPL thry;fspy; kPs; FbNaw Kbahky; ,Uf;fpd;wd. me;jf; FLk;gq;fisr; NrHe;j RkhH 130>000 kf;fs; mfjp Kfhk;fspYk;> eyd;Gup epiyaq;fspYk;> cwtpdH tPLfspYk; tho epHg;ge;jpf;fg; gl;Ls;shHfs;.
aho;g;ghzf; Flhehl;bd; nghUshjuj;jpd; KJnfYk;G Njhl;lr; nra;ifAk; kPd;gpbj; njhopYkhFk;.
Mdhy; nkhj;jk; 16>000 FLk;gq;fs; 42>260 Vf;fH Njhl;l epyj;jpy; Njhl;lr; nra;if nra;a Kbahky; ,Uf;fpd;wd. ,JNghyNt 81.5 fpkP. ePs flNyhuj;jpy; 4>500 kPdtf; FLk;gq;fs; kPs; Fbaku KbahkYk; Rje;jpukhfj; njhopy; nra;a KbahkYk; ,Uf;fpd;wd.
njd; jkpoPoj;jpy; (fpof;F khfhzj;jpy;) cs;s Ehw;Wf;fzf;fhd fpuhkq;fs; Nghupdhy; Kw;whf mopf;fg;gl;Ls;sd. ,jdhy; mk;ghiw khtl;lj;jpy; 11>141 FLk;gq;fs;> kl;lf;fsg;G khtl;lj;jpy; 7>759 FLk;gq;fs;> jpUNfhzkiy khtl;lj;jpy; 5>759 FLk;gq;fs; mfjp Kfhk;fspy; Klq;fpf; fplf;fpd;wd.
nghJthff; $Wkplj;J nghJ kf;fsJ ghJfhg;ig cWjpnra;tNj xU muRpd; jiyahd flikahff; fUjg;gLfpwJ. Mdhy; jkpoPoj;jpy; ,jw;F NeHkhwhf my;yJ jiyfPohf =yq;fh muR jdJ ,uhZtj;Jf;F ghJfhg;G toq;Ftjpy; fz;Zk; fUj;Jkhf ,Uf;Fk; xU epiyiag; ghHf;fpNwhk;!
aho;g;ghzf; Flhehl;by; kl;Lky;y jkpoPoj;jpd; Vida gFjpfspy; thOk; jkpo; kf;fs; Vo;ikapYk; tWikapYk; gpzpapYk; thLfpwhHfs;.
Nghupdhy; jkpoPoj;jpd; fl;Lkhdq;fs; (infra-structure) Kw;W KOjhfr; rpijf;fg; gl;Ls;sd. r%f tho;T nghUshjhuk; rPuopf;fg;gl;Ls;sd. tPL thry;fs;> Njhl;lk; JuTfs;> topghl;Lj; jyq;fs;> gs;spf;$lq;fs;> kUj;jtkidfs;> nghJf; fl;blq;fs; mopf;fg;gl;Ls;sd.
Nghupdhy; 23>000 FLk;gj; jiytpfs; jq;fs; JiztHfis ,oe;J tpjitfs; Mf;fg;gl;Ls;shHfs;.
Nghupdhy; Mapuf;fzf;fhd gps;isfs; jq;fs; je;ij my;yJ jha; my;yJ ,uz;LNgiuANk ,oe;J 'mehijfs;' Mf;fg;gl;Ls;shHfs;.
Nghu;f;fhyj;jpy; 20>000 kf;fs; fhzhky; Ngha;tAs;shHfs;.
mz;ikapy;
nfhOk;gpy; ,Ue;J ntspahFk; The Sunday Leader
(Nk
23> 2003) thu
Vl;bd; ge;jpahsH Frederica Jansz vd;gtH td;dp epyg;gug;Gf;Fr; nrd;W
mq;F Neupy; kf;fs
gLk; my;yy;fisAk; mtyq;fisAk; mdHj;jq;fisAk; glk;gpbj;J xU fl;Liu
vOjpAs;shH. me;jf; fl;Liuapy; fhzg;gl;l rpy Kf;fpa juTfs;.
1) njw;F (njd;dpyq;if) ,g;NghJ eilngWk; mikjpg; Ngr;R thHj;ijapd; tpisthf gyDs;s nghUshjhu eyq;fis mWtil nra;Js;sJ. ntspehl;L %yjdk;> Rw;Wyh tUif mjpfupg;G> fl;Lkhd Nkk;ghL Nghd;wtw;iw njw;F mDgtpf;Fk; NghJ td;dpapy; mikjpg; Ngr;R thHj;ijfspd; gyd;fs; Jhuj;J thdtpy; Nghy; ,Uf;fpwJ.
2) td;dpapy; tskhd Mapuf;fzf;fhd nff;lH tptrha G+kp fz;zpntbfshYk; ntb nghUl;fshYk; epiwe;J fplg;gjhy; mjpy; KOjhf fkk; nra;a Kbahky; ,Uf;fpwJ.
3) fpspnehr;rp khtl;lj;jpy; kdpjtsk;> mYtyf ,ltrjp> Nghf;Ftuj;J trjpg; gw;whf;Fiw epyTfpwJ. mYtyfq;fs; jw;fhypf fl;blq;fspy; ,aq;Ffpd;wd.
4) fpspnehr;rpapy; xU kUj;jtkid $lf; fpilahJ. ,Ue;j kUj;jtkid Nghupy; mopf;fg;gl;L tpl;lJ. fpspnehr;rpf;F Nkw;Nf 15 fw;fs; Jhuj;jpy;jhd; xU kUj;Jtkid ,aq;FfpwJ.
5) Ehw;Wf; fzf;fhd khztHfs; Xiyf; nfhl;by;fspy; my;yJ 20 Mz;Lfhyg; Nghupy; Fz;L tPrpr; rpijf;fg;gl;l ghlrhiyf; fl;blq;fspy; gbf;fpwhHfs;.
6) jw;rkak; 84 ghlrhiyfs; td;dpapy; ,aq;Ffpd;wd. ,tw;wpy; rpy Nghupy; ,lk; ngaHe;J Nghdgpd; gioa ,lj;Jf;Fg; NghfKbahky; ,Uf;fpd;wd. 750 MrpupaHfsJ ,lk; epug;gg;glhky; ntWikahf ,Uf;fpd;wd.
7) td;dpapy; 32>000 FLk;gq;fs; tWikf; Nfhl;bd; fPo; tho;fpd;wd. mjhtJ me;jf; FLk;gq;fspd; khj tUkhdk; &gh 1>500 Fk; (15 mnkupf;f nlhyHfs;) FiwthdJ.
8) td;dpapy; 800 kpy;ypad; &gh nrytpy; Mrpa mgptpUj;jp tq;fpapd; cjtpNahL ,lk;ngWk; xNunahU Nkk;ghl;Lj; jpl;lk; V9 neLQ;rhiy jpUj;j NtiyahFk;. Mdhy; ,jpy; Ntiy nra;tjw;F Kw;whf ''ntspahH'' nfhz;Ltug; gl;Ls;sjhy; td;dp kf;fSf;F fpilf;f Ntz;ba Ntiy tha;g;G ,y;yhJ Ngha;tpl;lJ.
9) If;fpa ehLfs; rigapd; mikg;Gf;fs; fle;j 15 khjq;fshf ''Njitg; gl;bay; mwpf;iffs;'' ( “Needs Assessment”) jahupg;gjpy;jhd; jq;fs; Neuj;ij nrytpLfpwhHfs;. Mdhy; cUg;gbahf xd;WNk eilngwtpy;iy. mtHfsJ NeHikgw;wp tp.GypfSf;F rpwpjsT ek;gpf;if$l ,y;yhky; ,Uf;fpwJ.
10) nkhj;jk; 30>000 nff;lH tptrha epyj;jpy; 12>000 nff;lH epyj;jpy; ve;jtpj tptrhaKk; ,lk;ngwtpy;iy.
11) td;dpapy; 7>000 kPdtf; FLk;gq;fs; tWikapy; tho;fpd;wd. mtHfs; tha;f;Fk; tapw;Wf;Fk; Md tho;f;ifia elhj;JfpwhHfs;.
12) tl-fpof;F khfhz rig mgptpUj;jpf;F xJf;Fk; gzk; KOJk; kl;lf;fsg;G mk;ghiu khtl;lq;fSf;Fj; jpir jpUg;gg;gLfpwJ. mk;ghiu khtl;lk; rpq;fstH K];ypk;fs; ngUk;ghd;ikahf thOk; khtl;lkhFk;.
13) td;dpapy; ,lk;ngaHe;j 16>572 FLk;gq;fs; kPs; FbNaw;wg;gl;Ls;sd. ,d;Dk; 4>657 FLk;gq;fs; kPs; FbNaw;wg;glhky; ,Uf;fpd;wd.
14) kNfRtupf;F ,uz;L Foe;ijfs; cz;L. mtHfs; nghypj;jPd;> jfuk;> Fz;L Jisj;j cNyhfj; jfLfs;> fpLF ,tw;why; Nta;e;j 4 mb caukhd Fbirapy; tho;fpwhHfs;. mtuJ fztH Ntiyf;F Kaw;rp nra;Jk; Ntiy nfhLg;NghH ahUk; ,y;iy. md;iwa kjpa czit rikg;gjw;F kNf];tup Maj;jk; nra;fpwhH. nfhQ;r muprp> xU fj;jupf;fha;> xU Njq;fha;. ,itjhd; md;iwa czT. ,g;gbahd FLk;gq;fs; tp.Gypfsplk; ,Ue;J ve;jg; gzTjtpAk; ngWtjpy;iy.
15) td;dpapy; kf;fs; thOk; kf;fspd; tPLfis "tPL' vd;Nw miof;f KbahJ. Mff; $b 5 mb cauKs;s ,e;j tPLfs; eha;f; $Lfs; my;yJ tpisahl;L tPLfs; khjpup ,Uf;fpd;wd.
''murpay; vg;gb ,Ug;gpDk; td;dp kf;fs; mikjpg; Ngr;R thHj;ijapd; gad; Kw;wpYk; kWf;fg; gl;ltHfshfNt ,Uf;fpwhHfs;. ,tHfsJ epiyikia ,l;L tp.Gypffs; gpujkH tpf;fpukrpq;fhtpw;F nra;j Kiwg;ghL Kw;wpYk; epahakhditNa'' vdf; $wpj; jdJ fl;Liuia Frederica Janzs epiwT nra;fpwhH.
tp.Gypfs; jkpo;kf;fs; rhHghf tpf;fpukrpq;fhtplk; jkpo; kf;fsJ mbg;gil cupikfis toq;FkhWjhd; Nfl;fpwhHfs;. mtHfSk; Vida ngUk;ghd;ik kf;fs; Nghy; ,ay;G tho;f;if tho Ntz;Lk; vdf; Nfl;fpwhHfs;.
jkpo;kf;fs; jq;fsJ nrhe;j kz;zpy;> nrhe;jf; flypy;> nrhe;j tPL thry;fspy;> nrhe;j tug;Gfspy;> nrhe;jj; JuTfspy; ,uhZt nfLgpbfs;> neUf;fbfs;> neUf;Fthuq;fs;> mOj;jq;fs;> gaKWj;jy;fs; ,d;wp $Noh fQ;rpNah Fbj;jhYk; jd;khdj;NjhL jiyepkpHe;J Rje;jpukhfTk; ghJfhg;ghfTk; tho;tijNa tpUk;GfpwhHfs;.
jq;fs; kz;zpy; jq;fisj; jhq;fNs Ms tpUk;GfpwhHfs;. ,it mtHfsJ mbg;gil kdpj cupikahFk;.
Nghupdhy; rpijf;fg;gl;l mopf;fg;gl;l jkpoH jhafj;ij kPs; fl;likf;fTk; jkpo; kf;fsJ tho;tpy; ,ay;G epiyiaj; Njhw;Wtpf;f tlfpof;Ff;F murpay;-epHthf mjpfhuk; gilj;j ,ilf;fhy epHthf rig cUthf;fg;gl Ntz;Lk; vd tp.Gypfs; Nfl;fpwhHfs;.
mjidf; nfhLg;gjw;Nf gpujkH uzpy; tpf;fpukhrpq;fh Maj;jk; ,y;iy vd;why; kdk; ,y;iy vd;why; xd;Wgl;l ,yq;ifapy; jkpo; kf;fSf;F ,izg;ghl;rp murpay; ahg;gpd; fPo; Rahl;rp vg;gbf; fpilf;fg;NghfpwJ? vg;NghJ fpilf;fg; NghfpwJ?
njd;
,yq;if murpaypy; Gul;rpfukhd rpe;jid Gjikahd khw;wq;fs; Gjpa topKiwfs;
Vw;gl;lhnyhopa ,dr; rpf;fYf;F murpay; jPHT fhz;gJ rhj;jpak;
,y;iy!
'cdJ Rje;jpuj;ij kw;wtHfs; ju KbahJ. kw;wtHfs; cdf;F rkj;Jtj;ij my;yJ ePjpia my;yJ NtnwjidAk; ju KbahJ. eP xU Mz; my;yJ ngz;zhf ,Ue;jhy; ePahfNt mjid vLj;Jf;nfhs;.''
"Nobody can give you freedom. Nobody can give you equality or justice or anything. If you're a man(woman), you take it." --Malcolm X, Malcolm X Speaks, 1965.
,e;j eilKiw cz;ikiaj;jhd; uzpy; tpf;fpukrpq;fh jkpo; kf;fSf;F vLj;Jr; nrhy;fpwhuh? nghWj;jpUe;J ghHg;Nghk;. (epA+NaHrpapy; A+uy 4> 5 ,y; ele;j mnkupf;f jkpo;r; rq;fg; Nguit khehl;L kyUf;fhf vOjg;gl;lJ. gpd;dH ''ek;ehL'' (A+iy 11> 2003)